SMART Business 4/2025 | Page 77

Ogólnie rzecz biorąc, struktura produkcji różni się w poszczególnych krajach Europy: kraje środkowej i południowej Europy wykazują komplementarność( inwestycje kapitałowe zwiększają popyt na pracę), podczas gdy dojrzałe, kapitałochłonne gospodarki( Holandia i Austria) nie wykazują tej tendencji.
Jednakże, gdy skupimy się na aktywach, które służą jako proxy AI, takich jak oprogramowanie i badania i rozwój, pojawia się efekt substytucji. We wszystkich badanych krajach wzrost inwestycji w oprogramowanie wiąże się ze spadkiem zatrudnienia, wynoszącym od 0,22 % do 0,29 % na każdy 1 % wzrostu inwestycji. Inwestycje w badania i rozwój również mają negatywny wpływ na zatrudnienie, choć mniejszy( od 0,01 % do 0,08 %) i nieistotny statystycznie we Włoszech oraz Hiszpanii.
Inwestycje w oprogramowanie zmniejszają zatrudnienie we wszystkich branżach z wyjątkiem rolnictwa, przy czym najsilniejszy spadek odnotowano w sektorze finansowym i nieruchomościach. Nakłady brutto na środki trwałe są dodatnio skorelowane z popytem na pracę we wszystkich branżach, zwiększając zatrudnienie o 0,15 % do 0,35 % na każdy 1 % inwestycji. Najsilniejsze efekty obserwuje się w rolnictwie, kulturze, budownictwie i sektorze produkcyjnym.
Jednak na podstawie naszych badań możemy stwierdzić, że w przypadku inwestycji w oprogramowanie ich wzrost o 1 % powoduje zmniejszenie zatrudnienia we wszystkich branżach z wyjątkiem rolnictwa, od 0,04 % do 0,18 %, przy czym największy spadek odnotować można w sektorze finansowym i nieruchomościach. Podobnie wzrost inwestycji w badania i rozwój o 1 % powoduje zazwyczaj spadek popytu na pracę w większości branż, przy czym największa substytucja ma miejsce w nieruchomościach( 0,30 %), finansach( 0,30 %) i ICT – technologii informacyjno-telekomunikacyjnych( 0,17 %). Nasze analizy wskazują, że sztuczna inteligencja, a w szczególności sztuczna inteligencja agentowa, może powodować większą substytucję zatrudnionych niż poprzednie fale technologiczne.
Wnioski i rekomendacje dla polityki publicznej
W tej sytuacji niezbędne będzie holistyczne podejście do polityki publicznej, aby złagodzić zakłócenia na rynku pracy, zapewnić pomoc w przekwalifikowaniu zwalnianych pracowników do nowych, potrzebnych zawodów i branż poprzez ponowne szkolenia i podnoszenie kwalifikacji oraz zachęcić firmy do zatrudniania zwolnionych pracowników. Wyjątkowe ryzyko związane z tempem, skalą i charakterem utraty miejsc pracy spowodowanym przez sztuczną inteligencję uzasadnia również stworzenie nowych form inicjatyw społecznych, aby dzielić się korzyściami płynącymi ze sztucznej inteligencji z osobami dotkniętymi tym zjawiskiem, takich jak transfery pieniężne, ubezpieczenie od utraty pracy spowodowanej przez sztuczną inteligencję lub powszechny dochód podstawowy, finansowane z systemu składek za korzystanie ze sztucznej inteligencji, minimalnego podatku od osób prawnych, takiego jak promowany przez OECD, lub prewencyjnego rozwiązania tej kwestii poprzez programy udziału pracowników w zyskach.
Allianz Trade
smart-magazine. pl
77